“Gernika” (1945-1953)«Герника» (1945-1953)

Gernika 2009 №8

Герника 2009 №8

Irakurle estimagarriak!

Уважаемые читатели!

Duela gutxi jakin dugu “Gernika” izeneko aldizkari bat egon zela gerra osteko garaian. Kointzidentzia zoriontsu honek bultzatu gaitu honen berri ematera. Hauxe da Ibinagabeitia Proiektuko arduradunek osatu duten azalpena:

Недавно мы узнали о том, что когда-то существовал журнал «Герника», издававшийся после испанской гражданской войны. Это удивительное совпадение побудило нас написать о нем. Вот справка о журнале, полученная нами у сотрудников Проекта Ибинагабейтия:

“Gernika” (1945-1953)

«Герника» (1945-1953)

Argazkia - Фото: Euskomedia Fundazioa - Фонд Эускомедиа

Argazkia - Фото: Euskomedia Fundazioa - Фонд Эускомедиа

Argazkia - Фото: Euskomedia Fundazioa - Фонд Эускомедиа

Argazkia - Фото: Euskomedia Fundazioa - Фонд Эускомедиа

Gernika aldizkariaren sorrera 1943ko udan abiatzen da, Gernikan egindako bilera batekin. Bi urte geroago, Rafael Pikabea Alzibar (El Dia egunkariaren sortzaileetarik) gidari zela, Donibane Lohizuneko bere etxean kultur elkarte bat sortu zuten (Instituto Vasco de Extension Cultural Gernika) 1945eko apirilaren 26an, Gernikaren bonbaketaren zortzigarren urteurrenean. Urte bereko urrian argitaratu zuten Gernika aldizkariaren lehen zenbakia Donibane Lohizunen, Rafael Pikabearen sarrera hitz hauekin: Eup, jaunak! Emen gera gu ere (...) Zein geran? (...) Azkeneko gerratian itxetik kanpora bialiak. Zer nai degun? Irakurri gure esanak, eta laister jakingo dizute nora guazen (...) Atozte bada Alkartuta, danak batian, bultza dezagun gora gure aberri maitia”. Ale horretan, besteak beste, artikulu hauek ageri dira: Joxe Eizagirreren “Gernica...!”, Orixeren El genio de un Pueblo”, Isidoro Fagoagaren La musica floklorica”.
Gernika aldizkariaren bigarren zenbakia askoz geroagokoa da, 1948ko urtarrilaren 10koa, Cahiers collectifs de culture humaniste” azpitituluaz emana, eta hiru hilabeteko maiztasunarekin argitaratzekoa, hiru hizkuntzatan: frantsesez, espainolez eta euskaraz. Beste azpititulu bat hartu zuen 1949an, 7. aletik aitzina: “Eman da zabalzazu, Al servicio del humanismo popular vasco”.
Isidoro Fagoaga zuzendaria Ameriketara joatearekin, Buenos Airesera aldatu zen Gernika 1951. urtean (16. zenbakia, uztaila-iraila). Gogoangarria da, adibidez, 1953ko apiril-ekaineko alea (23.a); Andima Ibinagabeitiak otsailean Jon Miranderi (hogeitasei urteko gazteari) Parisen egindako elkarrizketa bat dakar, “Olerkariarenean” izenburupean; eta ale berean argitaratu zen Jon Miranderen “Euskaldungoaren etsaiak” artikulua, eskandalua piztu omen zuena eta, diotenez, Gernika aldizkariaren itzaltzea eragin.

 

Журнал «Герника» возник летом 1943 г. на собрании в городе Гернике. Два года спустя, 26 апреля 1945 г., в восьмую годовщину бомбардировки Герники, по инициативе Рафаэля Пикабеа «Альсибара» (являвшегося одним из основателем газеты «Эль Диа») в его доме в Донибане-Лоицуне (Сен-Жан-де-Люз) была учреждена культурная ассоциация «Баскский институт популяризации культуры «Герника»». В октябре того же года в Донибане-Лоицуне был выпущен первый номер журнала «Герника» со следующим обращением Рафаэля Пикабеа: «Мужайтесь, господа! Мы с вами […] Чем заняты мы […], выброшенные «из дома» в последнюю войну? Чего хотим? Прочтите наши строчки и узнаете, к чему мы стремимся […] Примкните к нам, и поведем вперед наш любимый край». В тот номер входили статьи «Герника…!» Хосе Эйсагирре, «Дух народа» Орише, «Фольклорная музыка» Исидоро Фагоаги и др.
Второй номер журнала «Герника» вышел гораздо позже, 10 января 1948 г., с подзаголовком «Cahiers collectifs de culture humaniste», и с обещанием издаваться ежеквартально на трех языках: французском, испанском и эускара. С 1949 г., начиная с седьмого номера, журнал носил другой подзаголовок — «Отдавай и распространяй, На службе баскского народного гуманизма».
Когда в 1951 г. заместитель главного редактора Исидоро Фагоага оказался в Латинской Америке, журнал отправился вместе с ним в Буэнос-Айрес (№ 16, июль-сентябрь). Знаменателен 23-й номер журнала (апрель-июнь): в нем опубликовано, под названием «Там, где поэт» интервью, взятое в феврале Андимой Ибинагабейтией у Йона Миранде (в то время 26-летнего юноши) в Париже. В том же номере напечатана статья «Враги баскизма», вызвавшая, по всей видимости, скандал, и, как говорят, приведшая к закрытию журнала «Герника».

Gernika aldizkariak 25 zenbaki eman zituen, idazle ezagun askoren lanez: Orixe, Xabier Iratzeder, Federiko Krutwig, Jon Mirande, Andima Ibinagabeitia, Pierre Lafitte, Jokin Zaitegi, Julene Azpeitia, Ixaka Lopez Mendizabal, Errose Bustintza, Luis Villasante, Joxe Migel Barandiaran, Isidoro Fagoaga, Dominique Dufau, Etienne Salaberri, Txomin Peillen, Oxobi, Marc Legasse, Mixel Etxeberri, Miguel Astiz, Rene Lafon, Sebero Altube, Justo Garate, Juan Thalamas, Norbert Tauer, Antonio Maria Labaien, Jon Bilbao, Jon Etxaide...

Всего было опубликовано 25 номеров журнала «Герника», в которых сотрудничали многие известные авторы — Орише, Шабьер Ирацедер, Федерико Крутвиг, Йон Миранде, Андима Ибинагабейтия, Пьер Лафит, Йокин Сайтеги, Юлене Аспейтия, Ишака Лопес Мендисабаль, Эросе Бустинца, Луис Вильясанте, Хосе Мигель Барандиаран, Исидоро Фагоага, Доминик Дюфо, Этьен Салаберри, Чомин Пейльен, Ошоби, Марк Легассе, Мишель Эчеберри, Мигель Астис, Рене Лафон, Себеро Альтубе, Хусто Гарате, Хуан Таламас, Норберт Тауэр, Антонио Мария Лабайен, Йон Бильбао, Йон Эчайде...

 

Gehitu zuen iruzkinak - Добавьтe Ваш комментарий

Zure izena (goitizena)
Ваше имя (псевдоним):
Iruzkina
Комментарий:
  Картинка с секретным словом
Pasahitza
Секретное слово:
Materialen ikusketa - Просмотры материалов : 134165

Numeroen artxibategia
Архивы номеров